słodki cukiereczek

Zapraszamy do czytelni Według autorów Według dziedzin Według tematów Wyszukaj


Zarys wiary - katechizm






PRZEWODNICZENIE W KOŚCIELE

„A Pocieszyciel, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co Ja wam powiedziałem” (J 14, 26). Słowa te dają Kościołowi pewność, że Duch Boży umocni go w wierności Bogu i uchroni od błędu. Jednostki lub grupy mogą odejść i zbłądzić. Kościół jednak wierzy, że ogół wierzących nie myli się w istotnych sprawach wiary. Ten „zmysł wiary” Ludu Bożego jest darem Ducha Świętego.

Biskupi, jako następcy Apostołów, powołani są do prowadzenia Ludu Bożego. Oni ponoszą odpowiedzialność za widzialną jedność Kościoła. W spełnianiu swego urzędu zobowiązani są do wierności wobec Pisma świętego, Tradycji Kościoła i wobec ludzi im powierzonych. Muszą troszczyć się o bezbłędne głoszenie Ewangelii, o urzeczywistnienie iriłości braterskiej i o godne sprawowanie nabożeństw i sakramentów. Wszyscy biskupi świata stanowią wspólnie Kolegium Biskupów.

Następcą św. Piotra jest biskup rzymski. Zwany jest również papieżem lub Ojcem świętym. W czasach św. Piotra Rzym był stolicą ówczesnego świata. Piotr otrzymał od Jezusa obietnicę: „Ty jesteś Piotr (czyli Skała), i na tej Skale zbuduję Kościół mój, bramy piekielne go nie przemogą. I tobie dam klucze królestwa niebieskiego; cokolwiek zwiążesz na ziemi, będzie związane w niebie, a co rozwiążesz na ziemi, będzie rozwiązane w niebie” (Mt 16, 18- 19). Katolicy są przekonani, że obietnica ta odnosi się nie tylko do Piotra, lecz także do jego następców. Oznacza to, że papież nie jest tylko pierwszym wśród biskupów, ale że posiada w Kościele pełną, najwyższą i powszechną władzę. Jest też stróżem jedności i podporą żywotności Kościoła na całym świecie.

Aby nieskazitelnie przekazywać Ewangelię i zachować bez zniekształceń powierzoną Kościołowi wiarę, biskupi wspólnie z papieżem sprawują urząd nauczycielski w Kościele. Konkretnie wyraża się to w trosce biskupa pozostającego w łączności z innymi biskupami i z papieżem - wyrażaną wzajemną modlitwą, wymianą pytań i odpowiedzi dotyczących wyznawanej wiary - aby w całej jego diecezji przekazywano prawdziwą i żywą wiarę. Istnieje także nadzwyczajny sposób sprawowania urzędu nauczycielskiego Kościoła - sobór powszechny.

Kościół wierzy, że Duch Święty zachowuje go od błędów, gdy zjednoczeni z papieżem biskupi podejmują istotne dla wiary decyzje - mimo całej ludzkiej niedoskonałości każdego z uczestników soboru. Sobór watykański I (1869-1870) ogłosił, że taką decyzję w sprawach wiary i moralności może w zgodności z biskupami i z tradycją Kościoła podejmować także sam papież. Musi to uczynić publicznie i wiążąco dla całego Kościoła. Decyzja taka staje się wtedy jedną z podstawowych zasad wiary katolickiej.

Drugi list do Tymoteusza pomaga zrozumieć znaczenie urzędu biskupa. Wymaga się od niego:
Gloś naukę, nastawaj w porę, nie w porę, (w razie potrzeby) wykaż błąd, poucz, podnieś na duchu z całą cierpliwością, ilekroć nauczasz. Przyjdzie bowiem chwila, kiedy zdrowej nauki nie będą znosili (2 Tm 4, 2-3).


Urząd nauczycielski - kapłański - pasterski: Określenie potrójnego zadania biskupów zjednoczonych z papieżem (w życiu Kościoła często zadania te są ściśle ze sobą powiązane). Biskupi winni troszczyć się o to, aby cały Kościół głosił Ewangelię i podawał autentyczną naukę Chrystusa. Poza tym, aby udzielano sakramentów i przestrzegano porządku odpowiadającego Ewangelii. Kapłani i diakoni, stosownie do swego stopnia, mają udział w potrójnym urzędzie biskupim. W wypełnianiu trzech podstawowych zadań Kościoła, z których rodzą się wymienione urzędy, winni uczestniczyć wszyscy chrześcijanie (zob. Chrzest programem życia).

Prymat (łac. primus = pierwszy): Pierwszeństwo papieża w Kościele. Rozumieć je należy nie tylko jako pierwszeństwo godności (prymat godności, prymat honorowy), lecz także jako pełnię władzy w podejmowaniu postanowień dotyczących Kościoła katolickiego (prymat jurysdykcji). Jako biskup Rzymu nie jest formalnie przełożonym biskupów, ale jako papież jest biskupem (głową) całego Kościoła (zob. Struktura organizacji Kościoła).

Synod (grec. = zebranie): Zebranie wybranych lub powołanych przedstawicieli diecezji lub kraju (biskupi, kapłani, zakonnicy, świeccy), na którym są omawiane sprawy życia Kościoła lokalnego i podejmowane wiążące decyzje (o ile nie wymagają zatwierdzenia papieskiego).

Synod biskupów: Zebranie biskupów z całego świata, delegowanych przez krajowe konferencje biskupów, potwierdzające jedność wszystkich biskupów z papieżem i służące mu radą w celu zachowania i wzrostu wiary. Od czasu soboru watykańskiego II synody te odbywają się co trzy lata w Rzymie.

Sobór (słowiański odpowiednik słowa grec. synodos = zebranie, synod); Zebranie biskupów. Oba wyrażenia - „sobór” i „synod” mogą być używane zamiennie. Jednak słowo „sobór” stało się określeniem oficjalnym. Gdy zatem biskupi z całego świata zbiorą się pod przewodnictwem papieża, aby omówić kwestie dotyczące całego Kościoła, mówimy wtedy o soborze powszechnym (grec. oikoumene = w odniesieniu do całego świata). Ostatni sobór powszechny odbył się w Watykanie (1962-1965), tzw. sobór watykański II (I sobór watykański odbył się w latach 1869-1870).

Nieomylność: Pojęcie często nie rozumiane. Kościół wierzy, że jako całość potrafi dzięki pomocy Ducha Świętego wystrzec się błędów. Dlatego też uważa za nieomylne wszystkie dotyczące wiary decyzje soboru i papieża.

Dogmat: Uroczyście ogłoszona i obowiązująca w całym Kościele prawda dotycząca wiary lub życia chrześcijańskiego (dogmat = prawda wiary). Ogłaszana przez papieża rozstrzygająca decyzja w sprawach wiary zwie się nauczaniem ex cathedra, tzn. ogłoszona prawda nie podlega dyskusji, wspiera się bowiem na autorytecie św. Piotra.

Sukcesja apostolska: Wyrażenie mówiące o tym, że biskupi Kościoła katolickiego wywodzą bezpośrednio swój urząd od Apostołów. Otrzymują go w wyniku przejmowania mandatu apostolskiego.

Encyklika (grec. enkyklikós = okólny, okólnik dla całego świata); Pismo papieża skierowane do całego Kościoła, wyrażające jego stanowisko w ważnych sprawach wiary i życia chrześcijańskiego.

Imprimatur (łac. = może być drukowane, można drukować): Kościelne zezwolenie wydawane przez biskupa, dotyczące druku książek omawiających sprawy wiary lub sprawy życia chrześcijańskiego.

Duszpasterstwo: Troska Kościoła o zbawienie ludzi oraz o wszystko, co potrzebne jest do zbawienia. Realizuje się ono przede wszystkim w pracy katechetycznej, w udzielaniu sakramentów, w działalności charytatywnej, a także w indywidualnych rozmowach.

Teologia (grec. = nauka o Bogu): Chrześcijaństwo uważało od początku swego istnienia refleksje nad zagadnieniem wiary za bardzo ważne. Teolog - ten kto zajmuje się teologią. [Zob. także dział Opoki: "Teologia"].

Egzegeza (grec. = wykład): Objaśnianie tekstów biblijnych. Badanie treści, formy językowej, znaczenia - ważny przedmiot w studiach teologicznych.

Kazanie: Przemówienie, w którym wykłada się słowo Boże. W Kościele katolickim kazanie może wygłaszać tylko osoba upoważniona do tego przez biskupa.

Katecheza (grec. = ustne nauczanie): Nauczanie prawd wiary, również - przygotowanie do przyjęcia sakramentów. Przygotowanie młodzieży lub dorosłych do przyjęcia chrztu nazywamy katechumenatem.




[<<Poprzednia kwestia] [Następna kwestia>>]

opr. mg/lb



 wyślij znajomym

Zobacz także:
Benedykt XVI, Pseudo-Dionizy Areopagita
Arkadiusz Nocoń, Św. Mikołaj na usługach rozdmuchanej komercji (2)
Arkadiusz Nocoń, Dobrotliwy św. Mikołaj (1)
Stanisław Nagy, Filozof otwarty na Objawienie
Arkadiusz Nocoń, Jozafat (2)
Arkadiusz Nocoń, Jozafat (1)
Arkadiusz Nocoń, Karol Boromeusz, arcybiskup Mediolanu (2)
Arkadiusz Nocoń, Karol Boromeusz, arcybiskup Mediolanu (1)
Barbara Toczydłowska, Katechizacja w ujęciu bł. ks. Michała Sopoćki
Stanisław Hołodok, Święty Cyprian
Komentarze internautów:

Benedykt XVI | Biblioteka audio i wideo | Czytelnia | Dane nt. Kościoła | Felietony, komentarze | Filozofia | Galeria zdjęć | Inne nauki |
Integracja Europejska | Internet i komputery | Jan Paweł II | Katalog adresów | Katechetom i duszpasterzom | Kultura | Liturgia - na dziś i na niedziele | Mapa serwisu | Msze św. - gdzie, kiedy? | Nauczanie | Nowości na naszych stronach | PDA | Rodzina | Sekty | Serwis informacyjny | Słownik | Sonda | Święci patroni | Szukaj | Teologia | Twój głos w dyskusji | Varia | Życie Kościoła |