Noc - Boże Narodzenie
dodał: Anselm Grün | sekcja: Boże Narodzenie
Noc jest od dawna naznaczona lękiem. Dzieci boją się nocy, ciemności, czują się wtedy opuszczone. Lękają się snów, w których niekiedy zjawiają się niedźwiedzie i psy, węże i lwy im zagrażające. Dzieci wymagają więc specjalnych rytuałów zapewniających dobrą i spokojną noc, powstrzymujących lęk przed nieznanym i zagrażającym. W czasach antycznych lękano się złych duchów włóczących się nocą, rabusiów i rozbójników, którzy okolicę czynili niepewną obawiano się demonów, które nocą we snach, uprawiały swoje niecne procedery. Mało tego, nocą nie ufa się swemu własnemu sercu, człowiek lęka się tego, że demony posiądą jego serce i zmuszą do czynów, których w dzień będzie musiał się wstydzić. Germanie w dwanaście surowych nocy pomiędzy 25 grudnia a 6 stycznia lękali się przede wszystkim dzikiego władcy, który pędził poprzez lasy; lękali się ludzi zmarłych krążących wokół oraz rozmaitych nieobliczalnych sił wszczynających zamęt.
Obecnie poprzez naciśnięcie wyłącznika możemy zamienić noc w jasny dzień. Jednak mimo to, także w nas tkwi lęk przed ciemnością nocy. Noc stała się dzisiaj symbolem. Ktoś mówi, że wokół niego jest sama noc. Jego życie załamało się, wszystko stało się bezsensowne. Noc jest symbolem depresji, w jaką nieustannie popadaj ą ludzie. Początkowo jest ciemno, niczym w tunelu. Wszystko jest czarne, puste, bezsensowne. Końca tunelu nie widać. Człowiek czuje się jak sparaliżowany. Wielu ludzi w depresji czuje lęk przed nocą. Nie mogą oni zasnąć i przewracają się niespokojnie na łóżku. Noc stała się także symbolem stanu ducha. Święty Jan od Krzyża mówi o ciemnej nocy duszy, poprzez którą musi przejść człowiek w swojej duchowej drodze. W tej nocy Bóg jest daleko od niego. Człowiek nie odczuwa Jego obecności. Wszystkie duchowe doświadczenia, jakie przeżył, stają się niczym zdmuchnięte. Dla świętego Pawła noc jest symbolem Bożej nieobecności i życia w nieświadomości. W Chrystusie -jak czytamy — „Nie jesteśmy synami nocy ani ciemności. Nie śpijmy przeto jak inni, ale czuwajmy i bądźmy trzeźwi! Ci, którzy śpią, w nocy śpią, a którzy się upijają, w nocy są pijani. My zaś, którzy do dnia należymy, bądźmy trzeźwi" (l Tes 5,5-8).
Skoro właśnie noc ma w sobie coś niebezpiecznego i zagrażającego, ludzie próbowali od dawien dawna przemienić noce w coś świętego. W kultach misteryjnych spełniano obrzędy w nocy. Wielkanoc obchodzona jest nocą, ponieważ Chrystus przezwyciężył ciemności grobu. Boże Narodzenie nazywane jest „świętą nocą". Germanie znali święte noce. Były to dla nich noce w środku zimy. Pośrodku zimy, gdy noce są najdłuższe, poświęcali je bóstwu i w ten sposób uświęcali. Przez dwanaście ostrych zimowych nocy poszukiwali w swych domach i gospodarstwach amuletów, kadzideł i odprawiali egzorcyzmy dla ochrony domów i gospodarstw. Prosili bóstwa, by uświęciły niebezpieczne noce tak, by już więcej nie przynosiły nieszczęścia, lecz dobro, pomyślność, zdrowie, ratunek. Niemieckie słowo „święty" nie oznacza tylko zdrowego i pełnego, lecz pochodzi prawdopodobnie od słów takich, jak: „czary, przychylny znak, szczęście". Kiedy święci się noce, pragnie się je zaczarować, by przynosiły szczęście.
Chrześcijanie noc narodzin Chrystusa nazywają też „świętą nocą". Skoro Chrystus narodził się w nocy, nasza noc zostanie prawdziwie zaczarowana, stanie się nocą przynoszącą szczęście, stanie się „świętą nocą". Kościół swe bożonarodzeniowe orędzie ogłosił wśród Germanów, lękających się ostrych zimowych nocy, a to głęboko poruszało germańskie dusze. Dlatego jest zrozumiałe, że w kręgu ludów germańskich Boże Narodzenie głębiej zapisało się w sercach niż Wielkanoc, która jest przecież najważniejszym świętem chrześcijańskim. Widocznie obrazem „świętej nocy" udzielono oczyszczającej i uzdrawiającej odpowiedzi na lęk Germanów przed ich demonicznymi nocami. Nie musieli już więcej uwalniać swych nocy nawet przy pomocy rozmaitych skomplikowanych rytuałów. Chrystus przemienił ich noc, ponieważ On jest światłem zawsze rozpraszającym ciemności nocy.
Zatrzymaj świadomie światło Bożego Narodzenia w Twojej nocy, w nocy Twej depresji, w nocy Twej beznadziejności, w bezsenne noce, kiedy tęsknisz za porankiem. Wyobraź sobie, że także Twoja noc stanie się nocą Bożego Narodzenia, świętą nocą. W Twojej nocy Chrystus pragnie przyjść do Ciebie, by obchodzić z Tobą ucztę weselną, święto pełni Twego człowieczeństwa, tak jak świętował z pięcioma mądrymi pannami. Pięć mądrych panien nie czuwało przez całą noc. Zasnęły. Ale razem z lampami zabrały też olej. Potrzebujesz zabrać ze sobą tylko światła swej świadomości, byś w swojej nocy rozpoznał Tego, kto pragnie zaczarować Twoją noc, przemienić ją, uświęcić.
Anselm Grün „Boże Narodzenie — świętować Nowy Początek”