s這dki cukiereczek
Strona g堯wna Opoki | Liturgia na dzi | Baza Mszy 鈍. | Porozmawiajmy o wierze | 砰cie Ko軼io豉 | Jan Pawe II | Do陰cz do grona darczy鎍闚

Opoka jest przydatna? Wp豉 darowizn
Zapraszamy do czytelni Wed逝g autor闚 Wed逝g dziedzin Wed逝g temat闚 Wyszukaj Na zakupy!





Audiobooki w odcinkach




Wiadomo軼i


 


Benedykt XVI

安. Maksym Wyznawca

Audiencja generalna 25 czerwca 2008



Drodzy bracia i siostry!

Dzisiaj chcia豚ym ukaza posta jednego z wielkich Ojc闚 Ko軼io豉 wschodniego p騧nego okresu, a mianowicie mnicha 鈍. Maksyma. Tradycja chrze軼ija雟ka przyzna豉 mu tytu Wyznawca, na kt鏎y zas逝篡 sobie niez這mn odwag, z jak potrafi dawa 鈍iadectwo — «wyznawa», r闚nie cierpieniem — swej integralnej wierze w Jezusa Chrystusa, prawdziwego Boga i prawdziwego cz這wieka, Zbawiciela 鈍iata. Maksym urodzi si w Palestynie, w ziemi Pana, ok. 580 r. Ju od m這dzie鎍zych lat przygotowywa si do 篡cia monastycznego i studiowania Pisma 安i皻ego, tak瞠 poprzez dzie豉 wielkiego mistrza Orygenesa, kt鏎y ju w III w. zdo豉 «utrwali» aleksandryjsk tradycj egzegetyczn.

Maksym przeni鏀 si z Jerozolimy do Konstantynopola, a stamt康 do Afryki, gdzie znalaz schronienie przed najazdami barbarzy鎍闚. Tutaj odznaczy si nadzwyczajn odwag w obronie prawowierno軼i. Maksym nie dopuszcza 瘸dnego umniejszania cz這wiecze雟twa Chrystusa. Zrodzi豉 si bowiem teoria, zgodnie z kt鏎 w Chrystusie jest tylko jedna wola — wola boska. Broni帷 jedno軼i Jego osoby, negowano istnienie w Nim prawdziwej i rzeczywistej woli ludzkiej. Na pierwszy rzut oka mog這by si wydawa nawet rzecz s逝szn, 瞠by w Chrystusie by豉 tylko jedna wola. Jednak 鈍. Maksym od razu zrozumia, 瞠 to narusza這by tajemnic zbawienia, poniewa cz這wiecze雟two pozbawione woli, cz這wiek bez woli nie jest prawdziwym cz這wiekiem. Jest cz這wiekiem okaleczonym. Jezus Chrystus jako cz這wiek nie by豚y zatem prawdziwym cz這wiekiem, nie prze篡wa豚y dramatu ludzkiej istoty, kt鏎y polega w豉郾ie na trudno軼i dostosowania naszej woli do prawdy bytu. Dlatego 鈍. Maksym stwierdza bardzo zdecydowanie: Pismo 安i皻e nie ukazuje nam cz這wieka okaleczonego, pozbawionego woli, lecz prawdziwego, pe軟ego cz這wieka: B鏬 w Jezusie Chrystusie przyj掖 rzeczywi軼ie ludzk istot w ca這軼i — oczywi軼ie opr鏂z grzechu — a wi璚 tak瞠 ludzk wol. Sprawa tak postawiona wydaje si jasna: Chrystus albo jest, albo nie jest cz這wiekiem. Je郵i jest cz這wiekiem, posiada r闚nie wol. Pojawia si jednak problem: czy nie popadamy przez to w pewnego rodzaju dualizm? Czy nie dochodzimy do stwierdzenia istnienia dw鏂h pe軟ych natur: rozumu, woli i uczucia? W jaki spos鏏 przezwyci篹y dualizm, ocali integralno嗆 istoty ludzkiej, i ochroni zarazem jedno嗆 osoby Chrystusa, kt鏎y nie by schizofrenikiem. 安. Maksym dowodzi, 瞠 cz這wiek znajduje sw jedno嗆, integracj siebie samego, swoj pe軟i nie w sobie samym, lecz przezwyci篹aj帷 siebie, wychodz帷 z siebie. Podobnie w Chrystusie, cz這wiek wychodz帷 z samego siebie, odnajduje siebie w Bogu, w Synu Bo篡m. Nie nale篡 okalecza cz這wieka, by wyja郾i wcielenie. Trzeba tylko poj望 dynamik istoty ludzkiej, kt鏎a realizuje si jedynie przez wyj軼ie z samej siebie. Tylko w Bogu znajdujemy samych siebie, nasz ca這嗆 i pe軟i. Widzimy zatem, 瞠 nie cz這wiek zamykaj帷y si w sobie jest cz這wiekiem pe軟ym, ale cz這wiek, kt鏎y si otwiera, kt鏎y wychodzi z siebie, osi庵a pe軟i i odnajduje siebie w豉郾ie w Synu Bo篡m, odnajduje swoje prawdziwe cz這wiecze雟two. Dla 鈍. Maksyma ta wizja nie jest tylko spekulacj filozoficzn. Wed逝g niego urzeczywistni豉 si w konkretnym 篡ciu Jezusa, zw豉szcza w dramacie Getsemani. W tym dramacie konania Jezusa, w udr璚e 鄉ierci, w konflikcie mi璠zy ludzk wol, by nie umrze, i bosk wol wydaj帷 si na 鄉ier, w tym dramacie Getsemani urzeczywistnia si ca造 ludzki dramat, dramat naszego odkupienia. 安. Maksym m闚i nam, a my wiemy, 瞠 to jest prawda: Adam (Adamem jeste鄉y my sami) my郵a, 瞠 «nie» stanowi szczyt wolno軼i. Tylko ten, kto mo瞠 powiedzie «nie», by豚y rzeczywi軼ie wolny; cz這wiek, by naprawd urzeczywistni swoj wolno嗆, musi powiedzie Bogu «nie». Tylko wtedy uwa瘸, 瞠 wreszcie jest sob, 瞠 osi庵n掖 szczyt wolno軼i. Ta sk這nno嗆 istnia豉 r闚nie w ludzkiej naturze Chrystusa, ale zosta豉 przezwyci篹ona, bowiem Jezus zobaczy, 瞠 najwy窺zym wyrazem wolno軼i nie jest owo «nie». Najwi瘯sz wolno軼i jest «tak» w odniesieniu do woli Bo瞠j. Jedynie wypowiadaj帷 «tak», cz這wiek rzeczywi軼ie staje si sob. Jedynie przez wielkie otwarcie wyra穎ne w «tak», w zjednoczeniu swojej woli z wol Bo膨 cz這wiek otwiera si ca趾owicie, staje si «Bo篡». Pragnieniem Adama by這 by jak B鏬, to znaczy by ca趾owicie wolnym. Ale cz這wiek zamykaj帷y si w sobie nie jest boski, nie jest w pe軟i wolny. Staje si taki, wychodz帷 z siebie, staje si wolny, wypowiadaj帷 «tak». To wyra瘸 dramat Getsemani: nie moja wola, lecz Twoja. Prawdziwy cz這wiek rodzi si, gdy wol ludzk poddaje woli Bo瞠j, w ten spos鏏 zostajemy odkupieni. Oto w kilku s這wach istota tego, co chcia nam powiedzie 鈍. Maksym; widzimy, 瞠 rzeczywi軼ie chodzi o ca貫go cz這wieka. Chodzi o ca陰 kwesti naszego 篡cia. 安. Maksym napotyka problemy ju w Afryce, gdy broni tej wizji cz這wieka i Boga. P騧niej zosta wezwany do Rzymu. W 649 r. czynnie uczestniczy w synodzie latera雟kim, zwo豉nym przez papie瘸 Marcina I, by broni prawdy o dwojakiej woli w Chrystusie, na przek鏎 edyktowi cesarza, kt鏎y — pro bono pacis — zabrania dyskusji na ten temat. Papie Marcin musia drogo zap豉ci za sw odwag — chocia by s豉bego zdrowia, zosta aresztowany i zawieziony do Konstantynopola. Wytyczono mu proces i skazano na 鄉ier; uzyska zmian kary na do篡wotnie wygnanie na Krym, gdzie zmar 16 wrze郾ia 655 r. po dw鏂h d逝gich latach upokorze i udr瘯.

Nieco p騧niej, w 662 r., podobny los spotka Maksyma, kt鏎y r闚nie przeciwstawi si cesarzowi i stale powtarza: «Jest rzecz niemo磧iw twierdzi, 瞠 w Chrystusie jest tylko jedna wola!» (por. PG 91, kol. 268-269). Wraz z dwoma uczniami, nosz帷ymi to samo imi Anastazy, Maksym zosta poddany wyczerpuj帷emu procesowi, pomimo i mia ju ponad osiemdziesi徠 lat. Trybuna cesarski oskar篡 go o herezj i skaza na okrutn kar — obci璚ie j瞛yka i prawej r瘯i — dw鏂h narz康闚, za pomoc kt鏎ych — s這wem i pismem — Maksym zwalcza b喚dn nauk o jednej woli Chrystusa. W ko鎍u tak okaleczony 鈍i皻y mnich zosta wygnany do Kolchidy nad Morzem Czarnym, gdzie zmar z wyczerpania wskutek doznanych cierpie 13 sierpnia tego roku 662, w wieku osiemdziesi璚iu dwu lat.

M闚i帷 o 篡ciu Maksyma, wspomnieli鄉y o jego dzia豉lno軼i pisarskiej w obronie prawowierno軼i. Nawi您ali鄉y w szczeg鏊no軼i do Dysputy z Pyrrusem, by造m patriarch Konstantynopola: zdo豉 on w niej przekona adwersarza o jego b喚dach. Z wielk uczciwo軼i w istocie Pyrrus zako鎍zy Dysput nast瘼uj帷ymi s這wami: «Przepraszam za siebie i za moich poprzednik闚: ignorancja doprowadzi豉 nas do tych absurdalnych my郵i i argumentacji. Prosz, by znaleziono spos鏏 na wyeliminowanie tych absurd闚, ocalaj帷 pami耩 tych, kt鏎zy pob陰dzili» (PG 91, kol. 352). Zachowa這 si kilkadziesi徠 wa積ych dzie, po鈔鏚 kt鏎ych wyr騜nia si Mystagogia — jedno z najbardziej znacz帷ych pism 鈍. Maksyma, kt鏎e zawiera dobrze skonstruowan syntez jego my郵i teologicznej.

My郵 鈍. Maksyma nie jest wy陰cznie teologiczna, spekulatywna, skupiona na sobie, poniewa dotyczy ona zawsze konkretnej rzeczywisto軼i 鈍iata i jego zbawienia. W sytuacji, w kt鏎ej skazany by na cierpienie, nie m鏬 ucieka w teoretyczne tylko dociekania filozoficzne. Musia szuka sensu 篡cia, zadaj帷 sobie pytanie: kim jestem, czym jest 鈍iat? B鏬 powierzy misj jednoczenia 鈍iata cz這wiekowi, stworzonemu na Jego obraz i podobie雟two. Tak jak Chrystus zjednoczy w sobie istot ludzk, tak w cz這wieku Stw鏎ca zjednoczy kosmos. Pokaza nam, jak zjednoczy w komunii z Chrystusem kosmos, by rzeczywi軼ie 鈍iat zosta odkupiony. Do tej pot篹nej wizji zbawczej nawi您uje Hans Urs von Balthasar, jeden z najwi瘯szych teolog闚 XX w., kt鏎y «lansuj帷 na nowo» posta Maksyma, definiuje jego my郵 za pomoc obrazowego wyra瞠nia «liturgia kosmiczna» — Kosmische Liturgie. W centrum tej uroczystej «liturgii» jest zawsze Jezus Chrystus, jedyny Zbawiciel 鈍iata. Skuteczno嗆 Jego zbawczego dzia豉nia, kt鏎e w spos鏏 ostateczny zjednoczy這 kosmos, zagwarantowana jest przez fakt, 瞠 On, chocia jest Bogiem we wszystkim, jest r闚nie w pe軟i cz這wiekiem — jest w nim r闚nie «energia» i wola cz這wieka.

Silny blask na 篡cie i my郵 Maksyma rzuca ogromna odwaga, z jak dawa 鈍iadectwo pe軟ej rzeczywisto軼i Chrystusa, bez 瘸dnego umniejszania czy kompromisu. I tak okazuje si, kim naprawd jest cz這wiek, jak powinni鄉y 篡, by odpowiedzie na nasze powo豉nie. Powinni鄉y 篡 zjednoczeni z Bogiem, dzi瘯i czemu b璠ziemy zjednoczeni sami z sob i z wszech鈍iatem, nadaj帷 wszech鈍iatowi i ludzko軼i w豉軼iwy kszta速. Uniwersalne «tak» Chrystusa pokazuje nam te jasno, jakie jest w豉軼iwe miejsce wszystkich innych warto軼i. Chodzi o warto軼i, kt鏎ych s逝sznie si dzi broni, takie jak tolerancja, wolno嗆, dialog. Ale tolerancja, kt鏎a nie umia豉by odr騜ni dobra od z豉, by豉by chaotyczna i autodestrukcyjna. Podobnie wolno嗆, kt鏎a nie szanowa豉by wolno軼i innych i nie znalaz豉by wsp鏊nej miary wolno軼i ka盥ego z nas, sta豉by si anarchi i zniszczy豉by autorytet. Bezprzedmiotowy dialog staje si czcz gadanin. Wszystkie te warto軼i s wielkie i fundamentalne, ale mog by prawdziwymi warto軼iami, jedynie gdy maj punkt odniesienia, kt鏎y je jednoczy i nadaje im prawdziw autentyczno嗆. Tym punktem odniesienia jest synteza mi璠zy Bogiem i kosmosem, jest posta Chrystusa, dzi瘯i kt鏎ej uczymy si prawdy o nas samych i uczymy si, jakie miejsce przyzna wszystkim innym warto軼iom, poniewa odkrywamy ich autentyczne znaczenie. Jezus Chrystus jest punktem odniesienia, w kt鏎ego 鈍ietle mo瞠my widzie wszystkie inne warto軼i. Oto do czego dochodzi 鈍iadectwo tego wielkiego Wyznawcy. I tak, na koniec, Chrystus wskazuje nam, 瞠 kosmos powinien sta si liturgi, chwa陰 Bo膨, oraz 瞠 adoracja jest pocz徠kiem prawdziwej przemiany, prawdziwej odnowy 鈍iata.

Dlatego chcia豚ym zako鎍zy wa積ym fragmentem dzie 鈍. Maksyma: «Oddajmy cze嗆 jedynemu Synowi wraz z Ojcem i Duchem 安i皻ym, jak przed wiekami, tak i teraz, i po wszystkie czasy, i po czasy, kt鏎e nastan po czasach. Amen!» (PG 91, kol. 269).

Do Polak闚:

Witam pielgrzym闚 z Polski. W sobot podczas Nieszpor闚 rozpoczniemy rok jubileuszowy 鈍. Paw豉 Aposto豉. Jego misyjny trud, biblijna m康ro嗆 i m璚ze雟ka 鄉ier sta造 si zasiewem wiary w鈔鏚 wielu narod闚. Niech nawiedzenie jego grobu b璠zie dla was czasem 豉ski i zach皻 do poznawania jego 篡cia i nauczania. Niech b璠zie pochwalony Jezus Chrystus.


opr. mg/mg








 wy郵ij znajomym

Zobacz tak瞠:
Margita Kotas, Symbol wiary i w豉dzy nad Bosforem
Maciej G鏎nicki, Co boskie Cezarowi?
Papie Franciszek, P豉cz matki
Papie Franciszek, S這wo jest darem. Druga osoba jest darem
Papie Franciszek, Przyjmijmy Ksi璚ia Pokoju
Benedykt XVI, W poci庵u do Asy簑
Papie Franciszek, Nasza wsp鏊na droga
Papie Franciszek, S這wo jest darem. Druga osoba jest darem
Papie Franciszek, Po鈍i耩my wi璚ej czasu na s逝chanie
S豉womir Zatwardnicki, Jak rozum do je瘸
Komentarze internaut闚:

Benedykt XVI | Biblioteka audio i wideo | Czytelnia | Dane nt. Ko軼io豉 | Edukacja Ekonomiczna | Felietony, komentarze | Filozofia | Galeria zdj耩 | Inne nauki |
Europa, Polska, Ko軼i馧 | Internet i komputery | Jan Pawe II | Katalog adres闚 | Katechetom i duszpasterzom | Kultura | Ksi璕arnia religijna | Liturgia - na dzi i na niedziele | Mapa serwisu | Msze 鈍. - gdzie, kiedy? | Nauczanie | Noclegi w Polsce | Noclegi, hotele w Polsce | Nowo軼i na naszych stronach | Papie Franciszek | Pielgrzymki piesze - ePielgrzymka | Rekolekcje | Rodzina | Sekty | Serwis informacyjny | S這wnik | Sonda | 安i璚i patroni | Szukaj | Tapety i dzwonki religijne | Teologia | Tw鎩 g這s w dyskusji | Varia | 砰cie Ko軼io豉