s這dki cukiereczek
Strona g堯wna Opoki | Liturgia na dzi | Baza Mszy 鈍. | Porozmawiajmy o wierze | 砰cie Ko軼io豉 | Jan Pawe II | Do陰cz do grona darczy鎍闚

Opoka jest przydatna? Wp豉 darowizn
Zapraszamy do czytelni Wed逝g autor闚 Wed逝g dziedzin Wed逝g temat闚 Wyszukaj Na zakupy!





Audiobooki w odcinkach




Wiadomo軼i


 


S豉womir Zatwardnicki

Recenzja ksi捫ki: Siostra Faustyna. Biografia 安i皻ej

EWA K. CZACZKOWSKA, Siostra Faustyna. Biografia 安i皻ej, Wydawnictwo Znak, Krak闚 2012, ss. 398



Jak rozumiem, 瞠by napisa ksi捫k o 鈍i皻ej, trzeba si zdecydowa na to, czy zaakcentowa bardziej stron prze篡 duchowych, a tym samym da po篡wk dla dusz religijnych, czy mo瞠 skupi si przede wszystkim na wydarzeniach zewn皻rznych 篡cia 鈍i皻ego, tworz帷 w ten spos鏏 doczesny szkielet dla duszy. Mo積a jednak wybra jeszcze inn drog — w豉郾ie tak post徙i豉 Ewa Czaczkowska — i p鎩嗆 maksymalistycznie: pokaza 鈍iat wewn皻rzny na tle wydarze, czasu i miejsc zwi您anych z osob, kt鏎ej biografi udost瘼nia si czytelnikowi, a dzi瘯i temu da wszystko, co mo積a w jednej ksi捫ce biograficznej. Jednocze郾ie znana dziennikarka nie ulega pokusie egzaltacji religijnej, i cho przecie czytelnik nie b璠zie mia w徠pliwo軼i, 瞠 ksi捫k pisze osoba zafascynowana 鈍. Faustyn [1] (zreszt, jak Autorka podkre郵a to w udzielanych wywiadach, w przeciwnym razie nie podj窸aby si tego wyzwania) oraz jej Dzienniczkiem — dokumentem duchowych prze篡 jednej z najwi瘯szych mistyczek Ko軼io豉 (s. 207), to przecie na ile to mo磧iwe, profesjonalnie, „po dziennikarsku”, woli odda g這s autorytetom naukowym z dziedziny teologii duchowo軼i czy dogmatyki oraz ukaza trafne analogie do 鈍iadectw najwi瘯szych mistyk闚 chrze軼ija雟kich (np. 鈍. Jana od Krzy瘸), ni samej formu這wa prywatne opinie czcicielki Bo瞠go Mi這sierdzia.

Z kolei je郵i chodzi o ten wymiar zewn皻rzny 篡cia 鈍i皻ej, to nie spos鏏 nie zauwa篡 zawodowego warsztatu (Czaczkowska jest przecie historykiem!), w kt鏎ym powstaje rzeczywi軼ie wyj徠kowe solidne dzie這. Biografia 鈍i皻ej (czy „安i皻ej”, jak konsekwentnie pisze Autorka) ulokowana zosta豉 na tle historyczno-spo貫czno-gospodarczym: Czaczkowska opisuje miejsca, w kt鏎ych Faustyna przebywa豉 — jak wygl康a造 ongi i jak wygl康aj dzi, przedstawia 闚czesny rozk豉d narodowo軼iowy czy zawodowy, liczb pielgrzym闚 czy kuracjuszy, koryguje daty (nawet je郵i chodzi o kalendarium na Jasnej G鏎ze!) wzgl璠em tych podawanych w literaturze, ujawnia b喚dy i wyja郾ia ich przyczyny (np. wiek ojca Faustyny w chwili jej narodzin). Jak detektyw 陰czy puzzle uk豉danki (np. zdj璚ia i fakty), wyci庵a wnioski (por. s. 192: I taki, w moim przekonaniu, jest najbardziej prawdopodobny kalendarz wydarze) lub z b鏊em z nich rezygnuje (por. s. 259: Tego nie spos鏏 ju dzisiaj ustali), sprawdza wszystko — zdumiewa ta arcydociekliwo嗆, kiedy dla przyk豉du oddaje zdj璚ie, co do kt鏎ego nie ma pewno軼i, czy przedstawia Faustyn, do oceny profesjonalist闚: Aby zdoby pewno嗆, czy istotnie chodzi o t sam osob, por闚nanie zdj耩 odda豉m w r璚e fachowc闚 z Polskiego Towarzystwa Kryminalistycznego (s. 52).

Czaczkowska czerpie chyba ze wszystkiego, z czego mo積a. Korzysta z dost瘼nej literatury i archiwalnych gazet i folder闚, zagl康a w 闚czesne rozk豉dy jazdy i buszuje w watyka雟kich rocznikach statystycznych. Cytuje naukowc闚 i mistyk闚, a tak瞠 siostry i wychowanki zgromadzenia s. Faustyny, si璕a do korespondencji z o. Andraszem i ks. Sopo熥 (kierownikami duchowymi 鈍i皻ej), a tak瞠 do ich wspomnie, czerpie z wniosk闚 historyka Zgromadzenia (kt鏎ego zreszt nie waha si w pewnym wypadku r闚nie poprawi). Rekonstruuje to, co pomini皻e w Dzienniczku, rozszyfrowuje nazwiska os鏏 (tak瞠 tych krytycznie ustosunkowanych do mistyczki), kt鏎ych nie ujawnia豉 Faustyna. Czytelnik dowiaduje si niemal wszystkiego: co robi豉 Faustyna jako pomoc domowa, a p騧niej w zakonie, w jakie dni i jak po軼i豉, jakie stosowa豉 praktyki pokutne (np. noszenie 瞠laznego paska z drobnej kolczastej siatki), jak si modli豉, jak wygl康a造 „cele” (pomieszczenia oddzielone parawanikami), itd., itp.

Mo積a by j nawet pos康zi o perfekcjonizm, kt鏎y przejawia豚y si w nadmiernej by mo瞠 nawet jak na historyka drobiazgowo軼i, gdy stara si odnotowa niemal瞠 wszystkie szczeg馧y. Ale mo瞠 nie z perfekcjonizmem mamy tu do czynienia, ale z trosk o wykonanie powierzonego jej zadania — napisania biografii 鈍i皻ej — w spos鏏 mo磧iwie sumienny, kt鏎emu nie b璠zie mo積a nic zarzuci. By豉by wi璚 tu Czaczkowska podobna do Faustyny, kt鏎a przecie wype軟ia豉 swoje obowi您ki z heroiczn rzetelno軼i.

Ksi捫ka sk豉da si z dw鏂h g堯wnych cz窷ci oraz aneksu. Pierwsza cz窷 poprzedzona jest pewnego rodzaju wprowadzeniem do ca這軼i oraz wyja郾ieniem tego, co powinno zosta powiedziane w powa積ej ksi捫ce niepozostawiaj帷ej miejsca na niedom闚ienia czy niezrozumienie ze strony mniej zorientowanego czytelnika. Zostaje on zapoznany ze stanowiskiem Ko軼io豉 w sprawie Objawienia publicznego oraz objawie prywatnych, a tak瞠 ich zwi您ku z sob. Otrzymuje r闚nie pierwszy rys stopniowego „odkrywania” Faustyny przez niekt鏎e siostry i prze這穎ne, a tak瞠 spowiednik闚, bo przecie musia這 min望 niemal p馧 wieku, aby objawienia prywatne Siostry Faustyny zosta造 uznane przez Ko軼i馧 (s. 15).

Pierwsza cz窷 ksi捫ki dotyczy ziemskiego 篡cia Faustyny. Sk豉da si z rozdzia堯w, kt鏎ych tytu stanowi nazwa miasta czy miejscowo軼i zwi您anej z jej 篡ciem, a w podtytule znajduje si cytat (czyja wypowied lub przytoczenie Dzienniczka) oraz lata, w kt鏎ych przysz豉 鈍i皻a przebywa豉 w tym miejscu. Zastosowany do wszystkich wydarze „filtr” lokalno-chronologiczny zamiast wy陰cznie chronologicznego w moim przekonaniu nie sprawdzi si. Nie wiem, czym podyktowany by ten pomys, kt鏎y powoduje, 瞠 czytelnik pozostaje z niespe軟ion nadziej na uzyskanie znakomitego klucza hermeneutycznego do Dzienniczka. Gdyby Czaczkowska porusza豉 si w 篡ciorysie 鈍i皻ej jedynie po linii czasu, trzeba by co prawda wielokrotnie odwiedza miejsca, w kt鏎ych przysz豉 鈍i皻a przebywa豉 nie raz, ale dzi瘯i temu praca stanowi豉by znakomity komentarz do powy窺zej ksi捫ki, kt鏎a jest najcz窷ciej t逝maczona z j瞛yka polskiego (s. 330) — mo積a by w jednej r璚e trzyma „dusz”, a w drugiej „cia這” 篡cia 鈍i皻ej i sk豉da je sobie w jedn ca這嗆, zdumiewaj帷 si, w jakich to konkretnych latach i okoliczno軼iach to i tamto dzia這 si w jej 篡ciu wewn皻rznym. To by這by wa積e; pami皻amy przecie, 瞠 Dzienniczek jest pisany bez zachowania chronologii, poza tym dotyczy jedynie „duszy” siostry Faustyny od Naj鈍i皻szego Sakramentu. A tak otrzymujemy niez陰 pomoc, ale tylko dla inteligentnych — nie jest 豉two nie pob陰dzi w tym, co mog這by by „kawa na 豉w” po這穎ne przed czytelnikiem. Zreszt sama Autorka jest zmuszona odst瘼owa od przyj皻ej formy — gdyby nie ta niekonsekwencja, 鄉ier Faustyny (notabene wstrz御aj帷y jest ten rozdzia, gdzie spotykamy chor, kt鏎ej cia這 si rozk豉da, a ta nieziemska istota obcuje wewn皻rznie z Panem) trzeba by da nie w ostatnim rozdziale pierwszej cz窷ci, ale wtedy, gdy po raz pierwszy znajdujemy si w Krakowie—ζgiewnikach.

Niemniej wyja郾ienia dotycz帷e doznawanych przez Faustyn prze篡 mistycznych bardzo pomagaj czytelnikowi. Poprzez rozrzucone po ksi捫ce (to zn闚 skutek przyj皻ego „filtru”), ale mo磧iwe do posk豉dania w jedn ca這嗆 okruchy czytelnik otrzymuje chronologi kolejnych etap闚 jej 篡cia wewn皻rznego: kiedy nast瘼uje ciemna noc zmys堯w i ducha i czym ona jest, kiedy mamy do czynienia z kontemplacj wlan (w og鏊e i w przypadku Faustyny), czym s duchowe zr瘯owiny i w kt鏎ym roku dost徙i豉 duchowych za郵ubin, czyli przeb鏀twiaj帷ego zjednoczenia duszy z Bogiem, kt鏎e odt康 b璠zie ju sta貫 (s. 98/99). Punkt kulminacyjny mo積a nawet wskaza z dok豉dno軼i co do godziny: By Wielki Pi徠ek, 26 marca 1937 roku, godzina jedenasta: Siostra Faustyna prze篡豉 mistyczne za郵ubiny, znane tylko nielicznym w鈔鏚 mistyk闚 (s. 309). To zdecydowany atut ksi捫ki, bowiem sama Faustyna nie zna豉 teorii mistyki. O mistyce nie wiedzia豉 nic ponad to, co sama prze篡豉, a co p騧niej powiedzieli jej o tym kierownicy duchowi. [...] Faustyna nie czyta豉 tekst闚 wielkich mistyk闚 (s. 87), dlatego opisywa豉 wszystko j瞛ykiem nieuczonym, inaczej ni na przyk豉d Jan od Krzy瘸. Oczywi軼ie dzi瘯i brakom w teorii mistyki jej „Dzienniczek” nabiera wyj徠kowej warto軼i (s. 87), ale nie zmienia to faktu, 瞠 umiejscowienie jego tre軼i na tle opracowa z teologii duchowo軼i jest jak najbardziej po膨dane.

Siostra Faustyna. Biografia 安i皻ej uwypukla r闚nie te oryginalne do鈍iadczenia mistyczne, kt鏎e wyr騜niaj Faustyn na tle innych 鈍i皻ych. Zakonnica, kt鏎a nie uko鎍zy豉 nawet trzech klas szko造 podstawowej, ukazuje zwi您ek Wcielenia i zbawczej M瘯i jako najwi瘯szych wyraz闚 mi這sierdzia Bo瞠go wobec ludzi, przekazuje do鈍iadczenie prze篡cia Ogr鎩ca, a tak瞠 opisuje duchow udr瘯 doznawan przez Chrystusa w Niedziel Palmow. Do najbardziej wyj徠kowych nale篡 by mo瞠 przypadek mistycznego do鈍iadczenia Ostatniej Wieczerzy — wed逝g 鈍i皻ej to wtedy w豉郾ie ma miejsce prawdziwa ofiara Chrystusa, a potem ju tylko zewn皻rzna ceremonia 鄉ierci si wype軟i, zewn皻rzne zniszczenie. Istota jest w Wieczerniku (Dz. 684). W pa寮zierniku 1936 roku Siostra Faustyna odwiedzi豉 piek這 (s. 272) i zostawi豉 wstrz御aj帷y jego opis, ale jednocze郾ie zwr鏂i豉 uwag na wag ostatecznego wyboru cz這wieka, dokonuj帷ego si, wed逝g niej, w czasie konania.

Duchow charakterystyk „sekretarki Bo瞠go Mi這sierdzia” uzupe軟iaj oczywi軼ie wspomnienia os鏏, kt鏎ym dane by這 j spotka za 篡cia czy przy 鄉ierci, a tak瞠 pewne szczeg馧y jej biografii: powo豉nie do 篡cia doskonalszego odczuwa ju od si鏚mego roku 篡cia (cho wtedy nie ma nawet poj璚ia, 瞠 istnieje co takiego jak 篡cie zakonne), od dziecka lubi si modli, wielkim prze篡ciem jest dla niej Pierwsza Komunia 安i皻a. Obdarzona dusz kontemplacyjn, m璚zy si z pocz徠ku w zakonie, w kt鏎ym zbyt ma這 czasu po鈍i璚a si modlitwie, i chce odej嗆, ale zatrzymana przez Jezusa, uczy si 陰czy prac z nieustann modlitw, a nawet kontemplacj, dochodz帷 w tym czynnym zgromadzeniu do szczyt闚 篡cia mistycznego (s. 80).

Mimo 瞠 Czaczkowska jest jak najdalsza (w zamiarach i tako w realizacji) od konstruowania na kartach swojej ksi捫ki traktat闚 teologicznych, udaje si jej pomy郵nie odmalowa konieczne t這 teologiczne pofaustynowej spu軼izny — pi璚iu form kultu Mi這sierdzia Bo瞠go. S逝sznie przywo逝je wypowied obecnego papie瘸, kt鏎y jeszcze jako prefekt Kongregacji Nauki Wiary podkre郵a, 瞠 wizje nie s nigdy zwyk造mi „fotografiami” rzeczywisto軼i pozaziemskiej, ale wyra瘸j tak瞠 mo磧iwo軼i i ograniczenia podmiotu postrzegaj帷ego. S one na miar i mo磧iwo軼i odbieraj帷ej je osoby (s. 256). Za這篡cielka AreopaguXXI nie tylko przypomina, jak odmawia Koronk i jakie zapewnienia Jezus z ni zwi您a, ale prezentuje wyja郾ienia dogmatyk闚, na czym w istocie one polegaj, prezentuje te w徠pliwo軼i (np. ks. prof. Wincentego Granata z KUL) dotycz帷e kultu Bo瞠go Mi這sierdzia jako uczczenia jednego z przymiot闚 Boga oraz przywo逝je wyja郾ienia tych obiekcji podane przez ks. prof. Ignacego R騜yckiego (s. 353). R闚nie burzliwe dzieje powstania obrazu Jezusa Mi這siernego uzupe軟ione zostaj o teologiczn interpretacj jego przes豉nia. Temat Bo瞠go Mi這sierdzia zostaje ukazany na tle Pisma 安i皻ego, ksi庵 liturgicznych i papieskiej encykliki Dives in misericordia, a tak瞠 w szerszej, historycznej perspektywie Ko軼io豉. Oczywi軼ie Czaczkowska nie by豉by sob, gdyby i tu nie doda豉 wi璚ej szczeg馧闚: historii innych modlitewnych Koronek czy podobie雟twa Koronki do Bo瞠go Mi這sierdzia do modlitwy podyktowanej przez anio豉 dzieciom w Fatimie, a wizji Faustyny do innych objawie.

Druga cz窷 ksi捫ki — nieproporcjonalnie kr鏒sza od pierwszej, bo zajmuj帷a oko這 dziesi徠ej cz窷ci ca這軼i — zawiera w豉軼iwie tylko jeden rozdzia, zatytu這wany Misja Siostry Faustyny trwa (po nim znajduj si tylko bibliografia i podzi瘯owania). Rozdzia ten ods豉nia kulisy tego, jak to si sta這, 瞠 po ostatecznej, wydawa這by si, likwidacji kultu nast徙i jego rozkwit, zgodnie zreszt z zapowiedziami Faustyny. Czaczkowska i tutaj z dziennikarsk pasj i wnikliwo軼i historyka bada i przedstawia burzliwe dzieje kultu Mi這sierdzia Bo瞠go. Prezentuje histori obrazu Jezusa Mi這siernego, a w豉軼iwie obraz闚, kt鏎e z sob rywalizowa造. Czytelnik poznaje osobisto軼i propaguj帷e kult oraz przeciwne mu. Pojawiaj si zarzuty wzgl璠em kultu oraz skuteczne w ko鎍u pr鏏y ich odparcia. Czaczkowska opisuje rol papie瘸 Polaka w propagowaniu kultu Bo瞠go Mi這sierdzia oraz cytuje papieskie wypowiedzi wyja郾iaj帷e wag or璠zia mi這sierdzia dla dzisiejszych czas闚. Ksi捫ka ko鎍zy si s這wami: Sanktuarium w ζgiewnikach, gdzie znajduje si obraz Jezusa Mi這siernego i gr鏏 鈍i皻ej Siostry Faustyny, odwiedza rocznie oko這 dw鏂h milion闚 os鏏 z niemal dziewi耩dziesi璚iu kraj闚 鈍iata. Pos豉nnictwo 鈍i皻ej Faustyny nie sko鎍zy這 si. Ono trwa (s. 363). W takim razie dlaczego w podtytule rozdzia逝 wskazano lata 1938—2002 (data 鄉ierci Faustyny — data powierzenia 鈍iata Bo瞠mu Mi這sierdziu przez Ojca 鈍i皻ego), jakby jej misja dobieg豉 ju ko鎍a?

Samej Czaczkowskiej uda這 si umiej皻nie ukry — gin帷a to zdolno嗆 — tak 瞠 zdecydowanie na pierwszym tle znajduje si nie Autorka, ale bohaterka biografii. Dziennikarka „Rzeczypospolitej” pisze zrozumiale i 篡wym j瞛ykiem wsp馧czesnym, zgrabnie uk豉da zdania, gdzie trzeba, dokonuje celnej syntezy (czasem jedno zdanie „za豉twia spraw”), gdzie trzeba, zmienia styl, umiej皻nie wplata cytaty czy przechodzi w gatunek reporta穎wy, tak 瞠 ca這嗆, r闚nie je郵i chodzi o form, czyta si z przyjemno軼i. Mimo i jest przekonana o wielko軼i osoby Faustyny i powierzonej jej misji, ma zrozumienie r闚nie dla jej prze這穎nych i wsp馧si鏀tr, kt鏎e traktowa造 j nieufnie. Dodatkowej warto軼i dodaj ksi捫ce liczne zdj璚ia (i czarno-bia貫, i kolorowe), kt鏎e jednak, nie wiedzie czemu, chyba decyzj wydawcy, dziel poszczeg鏊ne rozdzia造, zamiast oddziela nast瘼uj帷e po sobie. Doceni nale篡 r闚nie warto嗆 prac korekty — w ca貫j ksi捫ce zauwa篡貫m nie wi璚ej ni dwie liter闚ki. Ostatnia cz窷 ksi捫ki — aneks — zawiera mapy z miejscami przebywania Faustyny oraz sanktuariami Bo瞠go Mi這sierdzia w Polsce i na 鈍iecie, znajduje si tam r闚nie kalendarium oraz indeks os鏏. Ksi捫ka gruba i sporego formatu — jest co czyta!

[1] W tek軼ie recenzji konsekwentnie u篡wam od pocz徠ku imienia zakonnego, cho wiadomo, 瞠 przed wst徙ieniem do Zgromadzenia przysz豉 鈍i皻a nazywa豉 si nie s. Faustyna, a Helena Kowalska.

Tekst ukaza si w Homo Dei nr 1 (306)/2013



opr. mg/mg








 wy郵ij znajomym

Zobacz tak瞠:
Marek ㄆczak, Dobry Pasterz z Neapolu
Antonella Lumini, Matka duchowa
Henryk Zieli雟ki, Kto si wtr帷a?
Papie Franciszek, W drodze
Maria Fortuna-Sidor, St康 iskra mi這sierdzia rozchodzi si na ca造 鈍iat
Papie Franciszek, Logika spotkania i blisko軼i
Pawe Siedlanowski , Mimo wszystko...
Augustyna Kiewro, MD, Zapala si, gdy m闚i o mi這sierdziu
Henryk Zieli雟ki, Iskra nadziei
Czes豉w Ryszka, Wielka tajemnica wiary
Komentarze internaut闚:

Benedykt XVI | Biblioteka audio i wideo | Czytelnia | Dane nt. Ko軼io豉 | Edukacja Ekonomiczna | Felietony, komentarze | Filozofia | Galeria zdj耩 | Inne nauki |
Europa, Polska, Ko軼i馧 | Internet i komputery | Jan Pawe II | Katalog adres闚 | Katechetom i duszpasterzom | Kultura | Ksi璕arnia religijna | Liturgia - na dzi i na niedziele | Mapa serwisu | Msze 鈍. - gdzie, kiedy? | Nauczanie | Noclegi w Polsce | Noclegi, hotele w Polsce | Nowo軼i na naszych stronach | Papie Franciszek | Pielgrzymki piesze - ePielgrzymka | Rekolekcje | Rodzina | Sekty | Serwis informacyjny | S這wnik | Sonda | 安i璚i patroni | Szukaj | Tapety i dzwonki religijne | Teologia | Tw鎩 g這s w dyskusji | Varia | 砰cie Ko軼io豉