Gianfranco Ravasi

Moja księga przemyśleń

Prowokujące refleksje na każdy dzień

ISBN: 978-83-60703-61-8

wyd.: Wydawnictwo SALWATOR 2007

28 sierpnia

Wiedza i niewiedza

Dziś kalendarz przypomina postać św. Augustyna, giganta myśli chrześcijańskiej, zgłębiającego misterium Boga i człowieka, potrafiącego także uznać bezsilność stworzenia w obliczu nieskończoności i Bożej wieczności. Dlatego chciałem dziś przedstawić jako przedmiot naszej refleksji tę wypowiedź zaczerpniętą z Dialogów Konfucjusza, słynnego chińskiego myśliciela żyjącego pięć wieków przed Chrystusem. Zadaniem nauczyciela - twierdzi mędrzec - jest nauczanie prawdziwej wiedzy (co zresztą, zwłaszcza w przypadku szkoły tak "ściśniętej" jak dzisiejsza, zajmującej się bardziej techniką niż formacją intelektualną i osobowościową, wcale nie jest oczywiste).

A zatem jednym z filarów prawdziwej wiedzy jest świadomość ograniczeń naszego umysłu. Inteligencja jest rzeczą drogocenną, otwierającą fascynujące perspektywy, ale - jak mówił francuski filozof Henri Bergson (1859-1941) - "są rzeczy, których może poszukiwać jedynie filozofia, ale których nigdy nie odnajdzie". Tu na scenie pojawia się Objawienie Boże przedstawiające perspektywy, których nie podejrzewamy, wobec których rozum winien poddać się prowadzeniu jakby za rękę. Istnieją zatem kręgi umykające naszej wiedzy i dzieje się tak również na płaszczyźnie spraw prostych: nigdy nie zdołamy zgłębić wielkości bytu, w którym jesteśmy zanurzeni. Dlatego możemy powtarzać za Pascalem: "Ostatni krok rozumu to uznanie, że istnieje nieskończona ilość spraw, które go przewyższają".

opr. aw/aw