Dymitr Grozdew

Wielki Post w malarstwie

„Lepszy jest ten, kto żyje pośród tysiąca w miłości, niż żyjący samotnie z nienawiścią”.

Aktualność słowa Ewangelii, świętość wypływająca z autentycznego życia z Bogiem i z drugim człowiekiem — życia w miłości, pokorze i modlitwie — to post, do którego od wieków jesteśmy nawoływani. Czynienie dobra, umartwianie się, jałmużna — to post, który chce nam przybliżyć mądrość i doświadczenie nauki ewangelicznej.

Wiadomo, że od końca III wieku po narodzeniu Chrystusa powstawały na pustynnych terenach miejsca odosobnienia, w których mnisi byli sam na sam z Bogiem.

Sceny z życia Pana Jezusa, który nawoływał ludzi do uszanowania dnia świętego, pokory wobec Ojca i jałmużna ofiarowana biedakom, wjazd do Jerozolimy na osiołku, to pokora. Wszystkie te sceny oddają prawdziwość życia i nauki Jezusa, ich sens w życiu istnień ludzkich.

Przebaczenie, post, nawrócenie, jałmużna to tematy, które inspirowały malarzy szczególnie w okresie gotyku, renesansu i baroku.

Obraz Velazqueza pokazuje dwóch świętych, nad nimi kruka, który przynosi chleb. Opat Antoni odwiedza pustelnika. Obaj siedzą obok siebie modląc się, spoglądają na cudownego kruka zlatującego z nieba. Skała, wyschła ziemia, skąpa roślinność, ukazując trudności pustelniczego życia.

Święty Hieronim, jeden ze słynnych ojców Kościoła, autor przekładu Starego i Nowego Testamentu na łacinę, zanim przystąpił do tej ogromnej pracy, długo przebywał na pustyni syryjskiej, następnie zaś udał się do Betlejem. Znany był również z tego, że sam wymierzał sobie karę, bijąc się kamieniem w piersi za kołaczące się po głowie i dotyczące cielesnych uciech grzeszne myśli.

W obrazie Rembrandta „Powrót syna marnotrawnego”, ukazany jest syn, który zrozumiał swój błąd i prosi o przebaczenia ojca, który jest szczęśliwy z nawrócenia się syna i jest gotów mu wybaczyć wszystko.

Przebaczenie, post, nawrócenie i jałmużna są aktualne również dziś.

opr. aw/aw