słodki cukiereczek
Strona główna Opoki | Liturgia na dziś | Baza Mszy św. | Porozmawiajmy o wierze | Życie Kościoła | Jan Paweł II | Dołącz do grona darczyńców

Opoka jest przydatna? Wpłać darowiznę
Zapraszamy do czytelni Według autorów Według dziedzin Według tematów Wyszukaj Na zakupy!





Audiobooki w odcinkach





 


pod red. Krystyny Chałas

WYCHOWANIE KU WARTOŚCIOM W ŚWIETLE NAUCZANIA JANA PAWŁA II

Elementy teorii i praktyki - tom III

ISBN: 978-83-7442-430-1

wyd.: Wydawnictwo JEDOŚĆ 2007





S. Beata Kołek Ks. Adam Spalek

2. Samowychowanie w ujęciu Jana Pawła II drogą wprowadzania w świat wartości

Wartość człowieka - chrześcijanina w samowychowaniu

Odniesienie człowieka do Boga i ukazanie całej relacji na płaszczyźnie stwórczo-zbawczej pozwala dopełnić całościowy obraz człowieka. Bóg nie tylko nie jest rywalem człowieka - naucza Jan Paweł II - ale pozwala mu zrealizować się w pełni na swój obraz i podobieństwo. Dlatego u progu swojego pontyfikatu papież wołał: "Nie bójcie się! Otwórzcie, otwórzcie na oścież drzwi Chrystusowi! Nie lękajcie się! Chrystus wie, co jest w człowieku, tylko On to wie"57. Słowa te skierowane w sposób szczególny do chrześcijan stały się programem całego jego pontyfikatu i wytyczyły kierunek drodze życia każdego wierzącego człowieka. Odtąd niestrudzenie będzie powtarzał, iż "[...] spotkanie z Jezusem jest wydarzeniem, które nadaje sens egzystencji człowieka i wstrząsa nią, ukazując duchowe horyzonty prawdziwej wolności"58. Chrystusowe orędzie dla człowieka zawarte w Ewangelii stanowi klucz i podstawowy sens wszelkiego ludzkiego doświadczenia. To właśnie w Objawieniu człowiek odkrywa fundamentalne wartości dla realizacji swojego chrześcijańskiego powołania, a mianowicie: świadomość własnej godności osobowej, poczucie odpowiedzialności, ducha solidarności, radość oddania się dla wspólnego dobra, postawę altruizmu, poczucie sprawiedliwości, uczciwości i prawości. Człowiek podniesiony do wymiaru transcendentnego czerpie stamtąd niezbędną pomoc w internalizacji wartości drogą chrześcijańskich cnót. W ten sposób inicjuje "chrześcijański humanizm", który osiąga swą pełnię w narodzinach "nowego człowieka"59. Wartości proponowane przez Jana Pawła II są chronione przez Dekalog. Jest to pedagogika przykazań, które są fundamentem moralności, a punkt kulminacyjny znajdują w Kazaniu na górze (por. Mt 5-7) i w przykazaniu miłości (por. Mt 22,37-40; Mk 12,29-31; Łk 10.27). Pedagogika ta oparta jest na formowaniu sumienia osoby, w którym spotyka się doczesność i wieczność. Sumienie wiąże się tu ze strukturą odpowiedzialności, co oznacza, iż moje własne "ja" znajduje się w pozycji sędziego dla mnie samego60.

Wychowanie do bycia dobrym chrześcijaninem w nauczaniu Jana Pawła II, skoncentrowane jest na osobie Boga, który kocha i jest pierwszym wielkim wychowawcą człowieka. Podkreśla przy tym, że człowiek nie może siebie pojąć bez Boga i nie może też siebie urzeczywistnić bez Boga. Nie może zainicjować procesu samowychowania. To Boskie dzieło wychowawcze objawia się i dopełnia w Jezusie Chrystusie - Nauczycielu, a dzięki dynamicznej obecności Ducha Świętego dociera do serca każdego człowieka. W ten sposób realizuje się Boży plan doprowadzania człowieka do prawdy - do pełni człowieczeństwa - wspomagania człowieka w samowychowaniu61. Może się to dokonać jedynie poprzez twórczy dialog Boga z człowiekiem oparty na fundamencie dojrzałej wiary. Można i należy ją osiągnąć, wpatrując się w Jezusa Chrystusa, który jawi się człowiekowi jako pedagogiczny ideał i wzór człowieczeństwa. Zadaniem każdego staje się budowanie siebie na Jego obraz.

Jan Paweł II nawiązując do nauki Soboru Watykańskiego II, podkreśla, że prawdziwe wychowanie zdąża do kształtowania osoby ludzkiej w kierunku jej celu ostatecznego62. Człowiek dąży ku ostatecznemu celowi — zbawieniu — poszukuje czegoś lub kogoś, kto uczyniłby go całkowicie szczęśliwym, kto potrafiłby w pełni zaspokoić wszystkie jego dążenia. Stąd w tej pielgrzymce wiary, człowiek doświadcza wspólnoty, która pomaga mu realizować chrześcijańskie powołanie. Tą pierwszą jest rodzina - domowy kościół - która tworzy niepowtarzalny typ wspólnoty, określany przez papieża mianem "communio personarum". Poprzez to sformułowanie, chce on podkreślić, że rodzina to "bycie razem osób", z którego wypływa wzajemna afirmacja i potwierdzenie siebie63. To kolebka przeżywania prawdziwych wartości chrześcijańskich. Tą drugą jest Kościół - miejsce doświadczania Boga we wspólnocie wierzących i w sakramentach świętych. Kościół to miejsce przyjmowania daru zmartwychwstałego Chrystusa, promieniującego na wszystkie formy ludzkiej egzystencji. Jest to pedagogia głosząca Chrystusa, który wychodzi naprzeciw zagubionemu człowiekowi z obietnicą wiecznego życia. Warunkiem tego zaproszenia jest wierne trwanie w przyjaźni i miłości Chrystusowej.

Główne idee wychowania w nauczaniu Jana Pawła II można określić jako teocentryczne, ponieważ fundamentem wychowania jest Bóg; chrystocentryczne, ponieważ w Chrystusie człowieczeństwo odnajduje swoją pełnię; eklezjologiczne, ponieważ dokonuje się w sakramentalnej wspólnocie Kościoła. Człowiek w procesie samowychowania widzi siebie przez pryzmat zbawczego planu Boga, a realizuje się w wymiarze wspólnoty rodziny, Kościoła i narodu64.


57 Jan Paweł II, Homilia wygłoszona w czasie Mszy św. inaugurującej pontyfikat Watykan 22X1978.

58 Jan Paweł II, Orędzie na IX i X Światowy Dzień Młodzieży, nr 2.

59 Por. S. Chrobak, Osoba w relacji do Boga, w: Wychowanie na rozdrożu. Personalistyczna filozofia wychowania, F. Adamski (red.), Kraków 1999, s. 197-198.

60 A. Rynio, Wychowawcza wizja Jana Pawła II źródłem nadziei dla współczesnych. Moralno-aksjologiczne wychowanie osoby, w: Edukacja wobec moralnych dylematów współczesności, F. Adamski i A.M. De Tchorzewski (red.), Kraków 1999, s. 160.

61 Por. Jan Paweł II, List do rodzin Ojca Świętego Jana Pawia II, Poznań, nr 16.

62 A. Rynio, Wychowawcza wizja Jana Pawła II źródłem nadziei dla współczesnych. Moralno-aksjologiczne wychowanie osoby, w: Edukacja wobec..., dz. cyt., s. 165.

63 Zob. K. Wojtyła, Rodzina jako "communio personarum", w: "Ateneum Kapłańskie" 66 (1974), 7.83, z. 3, s. 353.

64 A. Rynio, Wychowawcza wizja..., dz. cyt., s. 166.

opr. aw/aw




Kwota
Zgadzam się na przetwarzanie moich danych osobowych w celu realizacji daru
Możesz także dokonać wpłaty dowolnej kwoty na konto Fundacji: 65 1240 2034 1111 0000 0306 7501, Pekao SA XIII O/Warszawa
z dopiskiem: "Darowizna na działalność Fundacji - Cegiełka na Opokę."




 wyślij znajomym

Zobacz także:
Maciej K. Kubiak, O kobietach w Kościele
Aleksander Kowalski, Wspólne dziedzictwo. Sprawa pokoju w Ziemi Świętej
Papież Franciszek, Módlcie się, abyśmy byli dobrymi sługami
Arkadiusz Nocoń, Śladami Jana Pawła II na Watykanie. Groty Watykańskie
Agnieszka Bialik, Pan Bóg na pierwszym miejscu
Karolina Polak , Po co nam parafie?
Michał Nieniewski, Współpraca z Duchem Świętym
Magdalena Urlich, Feminizm, Maryja i my
Jolanta Tęcza-Ćwierz, Godność i powołanie kobiety
Arkadiusz Nocoń, Śladami Jana Pawła II na Watykanie. Kaplica św. Sebastiana i pomniki papieży
Komentarze internautów:

Benedykt XVI | Biblioteka audio i wideo | Czytelnia | Dane nt. Kościoła | Edukacja Ekonomiczna | Felietony, komentarze | Filozofia | Galeria zdjęć | Inne nauki |
Europa, Polska, Kościół | Internet i komputery | Jan Paweł II | Katalog adresów | Katechetom i duszpasterzom | Kultura | Księgarnia religijna | Liturgia - na dziś i na niedziele | Mapa serwisu | Msze św. - gdzie, kiedy? | Nauczanie | Noclegi w Polsce | Noclegi, hotele w Polsce | Nowości na naszych stronach | PDA | Pielgrzymki piesze - ePielgrzymka | Rekolekcje | Rodzina | Sekty | Serwis informacyjny | Słownik | Sonda | Święci patroni | Szukaj | Tapety i dzwonki religijne | Teologia | Twój głos w dyskusji | Varia | Życie Kościoła